| ALLAHU TEALA'NIN GÜZEL İSİMLERİ (ESMA-İ HÜSNA) |
|
Alimler, diğer isimlerin mana olarak bu doksan dokuz isme dahil olduğunu söylemişlerdir. Bunları okuyan, anlayan ve zikreden kimse, bütün isimleri okumuş, anlamış ve zikretmiş olur. (Kadızâde, Tam Amentü Şerhi, 94-95.) Allahu Teala'n ın sıfat ve isimlerini aklımızla tesbit edemeyiz. Onları Kur'an ve sünnetten öğreniriz. Ancak Yüce Mevla'dan haber veren, onu tanıtan, ondan bahseden manaların hepsini Kur'an ve sünnette aramak şart değildir. Mesela, "Kadim", "Mevcud", "Zat", "Muhalefetün li'l-Havadis'Y'Kaim bi nefsini" gibi sıfatlar, Kur'an ve sünnete dayalı ilim ve içtihadla tesbit edilip Yüce Mevla'ya nisbet edilebilir.( Bkz: es-Sefârini, Levamiü'l-Envar, l, 125. )Bütün manevi ilimler, marifetler, dereceler, zevkler ve hikmetler Allahu Teala'n ın isimlerini bilmeye, onlara iman etmeye ve onlardaki ilimden nasiplenmeye bağlıdır. Kâmil bir imana ermek için bu isimleri bilmek, tanımak, zikretmek şarttır. Allahu Teala'nın tanınması ve sevilmesi bunlara bağlıdır. Kim bu isimleri daha fazla tanır ve zikrederse ona o derecede ilahi ilimler açılır, keşifler olur. Bunun için müminlerin ilim ve irfanları biribirinden farklıdır. (Bkz: Gazzali, Ravdatu't-Talibin, 49. (Beyrut, 1994))Esma-i Hüsna, tevhid ve akaidle ilgili şu beş temel esas ı ortaya koymaktadır:1-Bu güzel isimlerin bir k ısmı, Cenab-ı Hakk'ın varlığını isbat eder. Allah'ın Hayy, Baki, Kayyum gibi sıfatları, O'nun varlığının inkar edenleri reddeder.2-Bu güzel isimlerin bir k ısmı, Cenab-ı Hakk'ın birliğini isbat eder; O'na hiçbir varlığın eş ve ortak olmadığını ortaya koyar. Vahid, Ehad, Samed, Ganiyy gibi sıfatlar bazı varlıkları Allah'a ortak koşan müşrikleri reddeder.3-Bu güzel isimlerin bir k ısmı, Cenab-ı Hakk'ın bütün noksan sıfatlardan uzak olduğunu, hiçbir varlığa benzemediğini ve kimseye muhtaç olmadığmn isbat eder. Kuddûs, Muhît, Mecid gibi sıfatlar Allahu Teala'yı varlıklara benzeten müşebbihe taifesini reddeder.4-Bu güzel isimlerin bir k ısmı, bütün varlıkların vücud bulmasında tek sebebin Cenab-ı Hakk olduğunu isbat eder. el-Halik, el-Bari, el-Musavvir, el-Kavi gibi isimler, varlıkların ortaya çıkmasını bir takım sebep sonuç ilişkisi ile anlatmaya çalışan ve Yüce Yaratıcıyı unutan maddecileri reddeder.5-Bu güzel isimlerin bir k ısmı, bütün alemi tedbir ve idare edenin Cenab-ı Hakk olduğunu isbat eder. (Ibnu Hacer, Fethu'l-Bari, XII, 525.) |